Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy Biblioteka Główna Województwa Mazowieckiego zaprasza na spotkanie z prof. dr. hab. Andrzejem Niwińskim, egiptologiem, redaktorem bibliofilskiego wydania „Faraona” Bolesława Prusa z ilustracjami Edwarda Okunia. W programie wykład „Faraon” Bolesława Prusa – opus magnum. Najnowsze badania i analityczno-krytyczna edycja powieści Prusa. Spotkaniu towarzyszy ekspozycja ilustracji Edwarda Okunia ze zbiorów Biblioteki.
22 września 2014 r. (poniedziałek), godz. 18.00 Sala konferencyjna Gmach im. Stanisławów Kierbedziów. ul. Koszykowa 26 Wejście III
Po dwóch latach prac ukazała się właśnie najnowsza edycja słynnego dzieła – perły polskiej i światowej literatury – Faraona Bolesława Prusa. Wprawdzie powojennych wydań tej powieści było bez liku, ale obecna edycja nie ma sobie równej w całej historii istnienia tego dzieła. Składa się na to szereg czynników, z których każdy jest wyjątkowy i bezprecedensowy.
Po raz pierwszy Faraon ukazuje się z obszernym komentarzem i rzetelnymi przypisami, pozwalającymi natychmiast uzyskać odpowiedzi na rodzące się u Czytelnika pytania. Jak sam Autor napisał we Wstępie, akcja powieści toczy się w XI stuleciu przed Chrystusem, zatem zadaniem komentatora-egiptologa było wskazanie, na przykład, wszystkich miejsc, gdzie pojawiają się zjawiska kulturowe o wiele późniejsze, niż wskazany okres, tworząc niezliczone anachronizmy. Bolesław Prus bardzo solidnie przygotowywał się do pisania tej powieści i doskonale wiedział, że takowe stosuje; czynił to w pełni świadomie, co stanowi jedną z wielu zagadek powieści. Takich zagadek Faraon dostarczył wielu, między innymi należy do nich opuszczenie końcowego fragmentu ostatniego rozdziału; ta część nigdy nie doczekała się druku za życia Pisarza. Pisarz – żarliwy polemista i obrońca swoich poglądów – ani razu nie zabrał też głosu na temat tej powieści, mimo iż był także atakowany przez oponentów. To kolejna zagadka. Inną stanowią wstawki z gatunku literatury science fiction, jeszcze inną – cytaty ze staroegipskich utworów. Wszystkie te kwestie są dyskutowane w przypisach, ale przede wszystkim w esejach badawczych, które towarzyszą tej edycji Faraona. Wyszły one spod piór specjalistów: literaturoznawcy, historyka sztuki oraz egiptologów i historyków nauki. To drugi wyjątkowy powód, dla którego warto posiadać tę edycję powieści.
Trzecim jest szata graficzna. Powieść jest tym razem ilustrowana oryginalnymi obrazami wybitnego artysty sprzed stu lat – Edwarda Okunia. Posiadająca w tamtych czasach prawa wydawnicze do Faraona słynna oficyna Gebethner & Wolff na swój koszt wysłała Artystę do Egiptu, by zaczerpnął z oryginalnej atmosfery tego kraju i stworzył ilustracje, jakie miały uświetnić pamięć zmarłego Pisarza. Malarz wykonał swoje zadanie znakomicie, o czym dowie się Czytelnik, oglądając same reprodukcje oraz czytając teksty towarzyszące edycji, ale nigdy te znakomite ilustracje nie doczekały się wydania książkowego. Mimo, iż z czasem uległy rozproszeniu, dzisiejszemu Wydawcy udało się ponownie je zgromadzić: wola Malarza i pomysł wydawców sprzed wieku zostały zrealizowane dopiero teraz.
Nawet język powieści jest skorygowany w stosunku do opartego na rękopisie, pełnego archaizmów i gramatycznych niedoskonałości podstawowego wydania powojennego. Podstawą dla dzisiejszego Wydawcy jest mianowicie tekst drukowany w pierwszych wydaniach książkowych; Autor sam dokonywał w nim korekt i zaakceptował wprowadzone zmiany.
Nowa edycja Faraona liczy ogółem 688 stron formatu A4, jest ilustrowana 24 barwnymi wkładkami na kredzie, oprawna w płótno i posiada obwolutę oraz tasiemkę do zaznaczania czytanego miejsca. Każdy egzemplarz tego bibliofilskiego wydania został własnoręcznie zanumerowany. Jest to publikacja, którą powinna mieć każda publiczna i szkolna biblioteka, a która może się też stać ozdobą każdej domowej biblioteczki.